ನಾನೂ ನಿಮ್ಹಾಗೆ ಬೊಂಬೆನೆ ಕಣ್ರೋ... (ಭಾಗ 3)

ಇದು ಭಾರತದಲ್ಲೇ ಅಲ್ಲ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕೆಯಲಿ ಮೊದಲ ಮಗುವಾದ ತಕ್ಷಣ ತಾಯಿ ಒಂದು ಗೊಂಬೆ ಅದರ ಪಕ್ಕ ಇಡುತ್ತಾಳೆ. ನಂತರ ಇನ್ನೊಂದು ಮಗುವಾದಾಗ ಮೊದಲ ಮಗುವಿನ ಗೊಂಬೆ ಎರಡನೆಯ ಮಗುವಿಗೆ ಬಳುವಳಿ. ಮತ್ತೊಂದು ಹೊಸ ಗೊಂಬೆ ಮೊದಲ ಮಗುವಿಗೆ. ಸಿರಿಯಾದಲ್ಲಿ ಮದುವೆಯ ವಯಸ್ಸಿನ ಹುಡುಗಿಯಿದ್ದರೆ ಮನೆಯ ಕಿಟಕಿಯ ಬಾಗಿಲುಗಳಲ್ಲಿ ಗೊಂಬೆ ನೇತು ಹಾಕುವ ಪದ್ದತಿ ಇದೆ. ಜಪಾನಿನಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಚ್ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಹಬ್ಬ ಹೀನಾ ಮತ್ಸೂರಿ ಇದು ನಮ್ಮಂತೆಯೇ ಗೊಂಬೆ ಕೂರಿಸುವ ಹಬ್ಬ. ಕಟ್‌ಪುತಲಿ...ತೊಗಲು ಗೊಂಬೆಯಾಟ..ಪಪ್ಪೆಟ್ ಶೊ ಕೂಡ ಭಾರತವೂ ಸೇರಿದಂತೆ ಬಹುತೇಕ ದೇಶಗಳಲಿ ಉಂಟು.

ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಬೊಂಬೆಗಳಿಗ್ಯಾವ ಭೇದವಿಲ್ಲ. ದೇವ, ದಾನವ, ಗಂಧರ್ವರು, ನೇತಾರರು, ಹಿರಿಯ ಚೇತನಗಳು ಅವರವರ ಕಲಾತ್ಮಕ ಭಾವನೆಗಳು ಅಲಂಕಾರದ ಸಾಧನಗಳಾಗಿ, ಕನಸಿನ ಪುತ್ಥಳಿಗಳಾಗಿ ನೋಡುಗರ ಕಣ್ಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳನು ಅಲಂಕರಿಸಿ ನೋಡುವ ಪರಿಯೇ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ. ಗೊಂಬೆ ಬಾಗಿನ....ಗೊಂಬೆ ಆರತಿ...ಅಂದಿನ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿದ್ದವು. ಆ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಬೊಂಬೆಗಳು ಒಂದು ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನೇ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದವು. 1970ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಸುಂದರ ಅಭಿನೇತ್ರಿ ವೈಜಯಂತಿ ಮಾಲಳ ಮಣ್ಣಿನ ಬೊಂಬೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಾಗಿತ್ತು.

ಆಧುನಿಕ ಜಂಜಾಟದಲ್ಲಿ ಬೊಂಬೆಗಳು ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ. ಬದಲಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗನುಗುಣವಾಗಿ ಬೊಂಬೆಗಳ ಬೆಲೆಗಳೂ ಗಗನಕ್ಕೇರುತ್ತಿದೆ. ಆ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಬೊಂಬೆಗಳು ಒಂದು ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನೇ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದವು ಆದರೆ ಈಗಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅದೊಂದು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಉತ್ಸವವಾಗಿದ್ದು ವೈವಿಧ್ಯಕ್ಕೆ, ಬಾಹ್ಯಾಡಂಬರಕ್ಕೇ ಹೆಚ್ಚಿನ ಒತ್ತು. ಇಂದಿನ ಬೊಂಬೆಗಳು ಕೇವಲ ಪ್ರದರ್ಶನದ ವಸ್ತುಗಳಾಗಿವೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಮಕ್ಕಳ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬ, ಮದುವೆ, ಹೊಸ ವರ್ಷಾಚರಣೆ, ಕುಟುಂಬದ ಇತರೆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಗೂ ಗೊಂಬೆಗಳನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ನೀಡುವ ಪರಿಪಾಠ ಕಂಡು ಬರುತ್ತಿದೆ. ದೀಪಾವಳಿ, ಕ್ರಿಸ್ಮಸ್ ಹಬ್ಬಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿಯೂ ಗೊಂಬೆಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ.

ಇಂದಿನ ಬಾರ್ಬಿ ಬಾಲ್ಯದ ಹೆಣ್ಣು ಪೀಳಿಗೆಯ ಮುದ್ದಿನ ಕಂದಮ್ಮ. 50 ವರುಷಗಳಲಿ, ಸುಮಾರು 150 ದೇಶಗಳಲಿ ಕೋಟಿಗಟ್ಟಲೆ ಮಕ್ಕಳ ಮಡಿಲಲಿ ನಲಿದಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ ಬಾರ್ಬಿ. ಇತ್ತೀಚಿನ ದಶಕಗಳಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೂ ಬಂದಿಳಿದ ಈ ಲಲನೆ, ಬಡವರಿಗೆ ಎಟುಕದ, ಮಧ್ಯಮದವರು ಕೊಂಡು/ಕೊಡಿಸಲಾಗದ, ಶ್ರೀಮಂತರ ಮನೆಗಳಲಿ ವಾಸಿಪ ಸುಂದರಿ ಬಾರ್ಬಿ. ಗೊಂಬೆಗಳ ಲೋಕದಲಿ ಬಾರ್ಬಿ ಅತ್ಯಂತ ಖ್ಯಾತಿವಂತಳು. ದೂರದರ್ಶನದಲಿ ಗೊಂಬೆಗೂ ಜಾಹಿರಾತಿನ ಭಾಗ್ಯದ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆದವಳು, ಪುಸ್ತಕಗಳಿ ಮುದ್ರಿಸಲ್ಪಟ್ಟವಳಿವಳು. ಇಂದಿನ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಒಂದೇ ಮೊಗದ ವಿವಿಧ ವೇಷಗಳ ತೊಡುವ ಬಾರ್ಬಿ 21ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಕಿರಿಯ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳ ಬಾಲ್ಯದ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಿದ್ದಾಳೆ.

ಬಾಲ್ಯಾವಸ್ಥೆಯಲಿ ನಾನೂ ನಿಮ್ಹಾಗೆ ಗೊಂಬೆನೆ ಕಣ್ರೊ ಎಂದು ನಲಿದು, ಯೌವನದಲಿ ಅವಳು ಕರ್ಪೂರದ ಗೊಂಬೆ, ಚಂದನದ ಗೊಂಬೆ, ಬೊಂಬೆ ನೀನೇ ನನ್ನ ರಂಭೆ ಎಂದೊಲಿದು, ಮಧ್ಯಾವಸ್ಥೆಯಲಿ ಕಾಲದ ಕೈಪಿಡಿಯಲಿ ಸಮಯದ ಗೊಂಬೆಗಳಾಗಿ, ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಗೊಂಬೆಗಳಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡುವ ನಮ್ಮ ಜೀವನವೂ ಬೊಂಬೆಯಾಟವಯ್ಯಾ...ಆ ದೇವನಾಡುವಾ ಬೊಂಬೆ ಆಟವಯ್ಯಾ...