ಗರಿಗರಿ ಧಾರವಾಡ ಕನ್ನಡ ಪದಗಳ ಗಿರಮಿಟ್ಟು

ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಕಡೆ ಬಳಸಲಾಗುವ ವಿಶಿಷ್ಟ ಪದಗಳ ಕುರಿತ ಲೇಖನಕ್ಕೆ ಭರಪೂರ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ, ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಬಂದಿದೆ.

ಪದಸಂಗ್ರಹ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ 'ಕ'ದಿಂದ 'ಜ'ವರೆಗಿನ ಪದಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದದಿಂದ ಅನೇಕ ಕುಟುಂಬಗಳು ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಗುಳೆ ಎದ್ದು ಬಂದಿರುವುದರಿಂದ ಇಲ್ಲಿನ ಅನೇಕ ಪದಗಳ ಅರ್ಥ ಅನೇಕರಿಗಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಏನೇ ಆಗಲಿ ಇಷ್ಟೊಂದು ಪದಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ದಟ್ಸ್ ಕನ್ನಡ ಓದುಗರಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸಿದ

ಅವರಿಗೆ ಒಂದು ಶಬಾಸ್ ಗಿರಿ -

ಕ

ಕಾಲ್ಮಡಿ = ಮೂತ್ರ ವಿಸರ್ಜನೆ, ಲಘುಶಂಕೆ
ಕಾಕು, ಕಕ್ಕಿ = ಚಿಕ್ಕಮ್ಮ, ದೊಡ್ಡಮ್ಮ
ಕಾಕಾ, ಕಕ್ಕ= ಚಿಕ್ಕಪ್ಪ, ದೊಡ್ಡಪ್ಪ
ಕಟಕ ರೊಟ್ಟಿ, ಕಟರು ರೊಟ್ಟಿ = ಬಿರುಸಾದ ರೊಟ್ಟಿ, ಒಣಗಿದ ರೊಟ್ಟಿ
ಕದ = ಬಾಗಿಲು
ಕಂದೀಲು = ಲಾಂದ್ರ
ಕಾಕಡಿ = ಎಳೆ ಸವತೆಕಾಯಿ
ಕಿರಾಣಿ ಅಂಗಡಿ = ದಿನಸಿ ಅಂಗಡಿ(ಪ್ರಾವ್ಹಿಜನ್ ಸ್ಟೋರ್‍)
ಕುಬಸ = ರವಿಕೆ, ಬಸುರಿಯಾದಾಗ ಹೆಣ್ಣಿಗೆ ಮಾಡುವ ಆತಿಥ್ಯ = ಸೀಮಂತ(ಸೀಮಂತ ಶಬ್ದ ಇಲ್ಲ)
ಕುಂದಾ = ಒಂದು ಬಗೆಯ ಹಾಲಿನ ಸಿಹಿ, ಬೆಳಗಾವಿಯ ಸ್ಪೇಷಲ್!
ಕಾಲ್ಮರಿ = ಚಪ್ಪಲಿ
ಕಪಾಟು = ಅಲಮಾರ(ಕಬೋರ್ಡ್)
ಕಸಬರಿಗೆ = ಪೊರಕೆ
ಕತ್ತಿ = ಕತ್ತೆ(ಖಡ್ಗ ಅಲ್ಲ)
ಕಂಬಳಿ = ಕುರಿ, ಆಡಿನ ಕೂದಲಿನಿಂದ ಮಾಡಿದ ಹೊದಿಕೆ
ಕತಿ, ಕಥಿ = ಕತೆ, ಕಥೆ
ಕಡಾಣಿ = ಕೀಲು(ಎತ್ತಿನ ಗಾಡಿಯಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸುವುದು)
ಕುಡುಗೋಲು, ಕುರುಪಿ = ಹುಲ್ಲು ಕೊಯ್ಯಲು ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಕತ್ತಿ
ಕಪಾಲ, ಕಪಾಳ = ಗಲ್ಲ
ಕಸಾಬ = ಕಟುಕ
ಕಾಯಿಪಲ್ಲೆ = ತರಕಾರಿ
ಕಾಲಚೀಲ = ಸಾಕ್ಸ್
ಕೂರಿಗೆ = ಬೀಜ ಬಿತ್ತಲು ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಉಪಕರಣ
ಕುಂಟಿ = ಕುಂಟೆ(ಹೊಲದಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಉಪಕರಣ)
ಕಿಸೆ = ಜೇಬು

ಖ

ಖಜ್ಜೂರಿ = ಖರ್ಜೂರ
ಖರೆ = ನಿಜ
ಖಾನೆ = ವಿಭಾಗ
ಖೊಳಮಿಸುವುದು = ತುಂಬ urgent ಆಗುವುದು
ಖೋಲಿ = ಕೋಣೆ
ಖಬರ = ಮಾಹಿತಿ, ಅರಿವು (ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬೈಗಳಿನಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗ)
ಖಾರಬ್ಯಾಳಿ = ಹೆಚ್ಚು ಬೇಳೆ ಹಾಕಿದ ಸಾಂಬಾರು
ಖಡುವು = ಚಾಕ್ ಪೀಸ್
ಖುರುಪಿ = ಕಳೆ ಕೀಳುವುದಕ್ಕೆ ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಸಣ್ಣ ಕುಡುಗೋಲು
ಖಾರಾ = Mixture
ಖಯಾಲಿ = ಗೀಳು
ಖಾನಾವಳಿ = ಮೆಸ್ಸು,ಊಟ ಮಾತ್ರ ಸಿಗುವ ಹೋಟೆಲ್ಲು
ಖಾಸಾ = ಸ್ವಂತ(ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ)

ಗ

ಗಿರಮಿಟ್ಟು = ಏನೇನೋ ಹಾಕಿ ಗಿರಿಗಿರಿ ತಿರುಗಿಸಿ ಮಾಡಿದ ಚುರುಮುರಿ (ಭೇಲ್ ಪುರಿ)
ಗಿಡ್ಡ = ಕುಳ್ಳ
ಗಪ್ಪು = ಸುಮ್ಮನೆ
ಗುಡಿ = ದೇವಸ್ಥಾನ (ದೇವಸ್ಥಾನ ಎಂಬ ಶಬ್ದ ಇಲ್ಲ)
ಗುಡ್ಡ = ಬೆಟ್ಟ(ಬೆಟ್ಟ ಎಂಬ ಶಬ್ದ ಇಲ್ಲ)
ಗಿಡ = ಮರ (ಮರ ಅನ್ನುವ ಶಬ್ದವೆ ಇಲ್ಲ, ಸಣ್ಣದಿರಲಿ, ದೊಡ್ಡದಿರಲಿ ಎಲ್ಲದಕ್ಕೂ ಗಿಡ)
ಗ್ವಾದನಿ = ದನಗಳ ಕೊಟ್ಟಿಗೆ, ಹಟ್ಟಿ
ಗಡಗಿ, ಗಡಿಗೆ = ಮಡಿಕೆ
ಗಂಗಾಳ = ತಾಟು, ತಟ್ಟೆ
ಗಡಬಡ = ಅವಸರ, ಆತುರ
ಗದರಿಸು = ಹೆದರಿಸು, ರೇಗಾಡು
ಗಬ್ಬ = ಗರ್ಭಿಣಿ, ಬಸಿರು(ದನಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಬಳಕೆ)
ಗೌಂಡಿ = ಗಾರೆ ಕೆಲಸದವ
ಗಿರಣಿ = ಹಿಟ್ಟು ಮಾಡುವ ಕಾರ್ಖಾನೆ
ಗಿಲಾವು = ಪ್ಲಾಸ್ಟರ್
ಗೋಣು = ಕತ್ತು
ಗುಳದಾಳಿ = ತಾಳಿ, ಮಾಂಗಲ್ಯ
ಗೋಂಜಾಳ = ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ
ಗೊಬಾನಿ = ಹಸಿ ಟೊಮೆಟೊ

ಚ

ಚುರುಮುರಿ(ಮು೦ಬೈ ಕರ್ನಾಟಕ) = ಮಂಡಾಳ(ಹೈದರಾಬಾದ ಕರ್ನಾಟಕ), ಮಂಡಕ್ಕಿ(ಮಧ್ಯ ಕರ್ನಾಟಕ), ಕಡ್ಲೆಪುರಿ, ಪಪ್ಪು(ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕ)
ಚೊಲೊ = ಒಳ್ಳೆಯವ
ಚಿಕ್ಕು ಹಣ್ಣು = ಸಪೋಟ
ಚಾಳೀಸು = ಕನ್ನಡಕ
ಚರಿಗಿ = ತಂಬಿಗೆ
ಚಿಮಣಿ ಎಣ್ಣಿ = ಸೀಮೆ ಎಣ್ಣೆ (ಸೀಮೆ ಎಣ್ಣೆ ಎಂಬ ಶಬ್ದ ಇಲ್ಲ)
ಚಾವಿ = ಕೀಲಿಕೈ, ಬೀಗದ ಕೈ(ಬೀಗದ ಕೈ ಶಬ್ದ ಇಲ್ಲ)
ಚಮಚ = ಸ್ಪೂನು
ಚಂದ = ಅಂದದ, ಒಳ್ಳೆಯ
ಚಷ್ಮಾ = ಕನ್ನಡಕ
ಚಾದರ = ಹೊದಿಕೆ
ಚಡಿ = ಬೆತ್ತ
ಚಾಕರಿ = ಸೇವೆ
ಚಾವಡಿ = ಮನೆ ಮುಂದಿನ ಜಗುಲಿ
ಚಾಳಿ = ವರ್ತನೆ, ನಡತೆ
ಚಿಮಟ = ಇಕ್ಕಳ
ಚಿಮಣಿ = ಸೀಮೆ ಎಣ್ಣೆ ಬುಡ್ಡಿ
ಚಾಷ್ಟಿ = ಚೆಷ್ಟೆ, ಹಾಸ್ಯ
ಚಾಣಿಗೆ = ಜರಡಿ
ಚಿವಡಾ, ಚಿವುಡಾ = ವಗ್ಗರಣೆ ಹಾಕಿದ ಒಣ ಅವಲಕ್ಕಿ

ಛ

ಛಲೊ = ಒಳ್ಳೆಯವ
ಛಾವಿ = ನಲ್ಲಿ, ನಳ
ಛಾತಿ = ಎದೆಗಾರಿಕೆ, ಧೈರ್ಯ
ಛಾಪಿಸು = ಅಚ್ಚೊತ್ತು

ಜ

ಜಳಕ = ಸ್ನಾನ
ಜಿಗಿ = ನೆಗೆ, ಎಗರುವುದು
ಜಂಗಿ = ಬಹಳ, ಪಟ್ಟುಬಿಡದ
ಜರ್-ಕರ್ತಾ ಅಥವಾ ಜರ್-ಕಡತಾ = ಒಂದು ವೇಳೆ (ಮರಾಠಿ ಪ್ರಾಬಲ್ಯದ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ)
ಜಾವಳ = ಮಗುವಿನ ಮೊದಲ ಚೌರ
ಜುಲುಮಿ = ಒತ್ತಾಯ
ಜಗುಲಿ, ಜಗಲಿ = ಕಟ್ಟೆ, ದೇವರ ಮನೆಯಲ್ಲಿರುವ ಕಟ್ಟೆ
ಜೋಪಡಿ = ಗುಡಿಸಲು
ಜಖಂ = ಗಾಯ
ಜಮಖಾನೆ, ಜಮಖಾನಿ = ನೂಲುಗಂಬಳಿ
ಜಲ್ದಿ, ಲಗೂನ, ದೌಡ = ಬೇಗ (ಇದಕ್ಕೆ ಲಗುಲಗು, ಲಗ್ ದೀಶಿ, ಲಗೂಟ ಎನ್ನುವ ಬಳಕೆಗಳೂ ಉಂಟು)
ಜಿಕ್ಕು = ಜಿಪುಣ
ಜಿಗಟು = ಜಿಡ್ಡು, ಅಂಟು
ಜೋಲಾಡು = ನೇತಾಡು, ತೂರಾಡು
ಜೋಲುಮುಖ = ಹ್ಯಾಪುಮೊರೆ, ಸಪ್ಪೆ ಮುಖ
ಜೋಕಾಲಿ = ಉಯ್ಯಾಲೆ (ಉಯ್ಯಾಲೆ ಪದ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ)
ಜುಜುಬಿ = ಕೇವಲ
ಜಿಬರು ಮಳೆ = ಸೊನೆ ಮಳೆ, ತುಂತುರು ಮಳೆ

ಈ ಪದ ಸಂಗ್ರಹ ಹನುಮಂತನ ಬಾಲದಂತೆ ಉದ್ದವಿರುವುದರಿಂದ ಉಳಿದ ಪದಪಟ್ಟಿಗಳನ್ನು ಮುಂದಿನ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗುವುದು.