• search
  • Live TV
ತ್ವರಿತ ಅಲರ್ಟ್ ಗಳಿಗಾಗಿ
ನೋಟಿಫಿಕೇಷನ್ ಅನುಮತಿಸಿ  
ತ್ವರಿತ ಅಲರ್ಟ್ ಗಳಿಗಾಗಿ
ನೋಟಿಫಿಕೇಷನ್ ಅನುಮತಿಸಿ  
For Daily Alerts

ನೀರ ಹೂವು ಯಾರು,ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇನು?

By Staff
|

ಲಹರಿ- 2

ನೀರ ಹೂವು ಯಾರು, ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇನು?

(‘ಮಂತ್ರಪುಷ್ಪ’ದ ಒಂದು ಕನ್ನಡ ಭಾಷ್ಯ)

  • ಎಸ್‌.ಕೆ.ಹರಿಹರೇಶ್ವರ, ಸ್ಟಾಕ್‌ಟನ್‌, ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾ

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ನಾವು ನಡೆಸುವ ಎಲ್ಲಾ ಪೂಜೆಗಳ ಅಂತ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ‘ಮಂತ್ರಪುಷ್ಪ’ವೆಂಬ ವೇದಘೋಷವನ್ನು ಮಾಡುವುದು ವಾಡಿಕೆ. ಪಲ್ಲವಿ, ಅನುಪಲ್ಲವಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಈ ಮಂತ್ರ ಪಠನವನ್ನು ಕೇಳುವುದೇ ಒಂದು ಆನಂದ. ಹೇಳುವ ಕ್ರಮವನ್ನು ಅರಿತ ಹತ್ತಾರು ಮಂದಿ ಸಂಸ್ಕೃತಜ್ಞರು ಒಕ್ಕೊರಳಲ್ಲಿ ಸ್ವರಗಳ ಏರಿಳಿತಗಳ ಸಮಶೃತಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಮಂತ್ರಪುಷ್ಪವನ್ನು ವಾಚಿಸಿದರಂತೂ ಒಂದು ಅಪೂರ್ವ ವಿದ್ಯುತ್‌ ತರಂಗ- ತಾಡಿತ ವಾತಾವರಣವೇ ಅಲ್ಲಿ ಮೂಡಿತೋ ಏನೋ ಎಂದು ಕೆಲವರಿಗೆ ಭಾಸವಾಗುವುದುಂಟು.

ಯಾವ ಭೇದಭಾವನೆಗೂ ಎಡೆಗೊಡದೆ, ಎಲ್ಲಾ ಬಗೆಯ ಹಿಂದೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗೂ ಒಪ್ಪಿಗೆಯಾದ, ಆಸ್ತಿಕರೂ ನಾಸ್ತಿಕರೂ ಮೆಚ್ಚಬಹುದಾದ, ಅನೂಚಾನವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಈ ಮಂತ್ರಪುಷ್ಪದ ಮಹತ್ವವೇನು? ಇಲ್ಲಿನ ವೇದಕಾಲೀನ ಪದಗುಂಫನಗಳ ವಾಚ್ಯ, ಸೂಚ್ಯ, ಸಂಕೇತಗಳ- ಅರ್ಥವೇನು? ಇದನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಶ್ರೀ ಸಾಯಣ ಆಚಾರ್ಯರ ಮತ್ತು ಶ್ರೀ ಭಟ್ಟ ಭಾಸ್ಕರ ಅವರ ಭಾಷ್ಯಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ, ನಿಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತೇನೆ :

ಈ ‘ಮಂತ್ರಪುಷ್ಪ ’ ಎಂಬುದು ಕೃಷ್ಣ ಯಜುರ್ವೇದ ತೈತ್ತಿರೀಯ ಅರಣ್ಯಕದಲ್ಲಿನ ಅಬೀಷ್ಟಕ ಎಂಬ ಒಂದು ಮಂತ್ರಭಾಗ. ಇದು ನೀರನ್ನು ಕುರಿತದ್ದು. ನೀರಿಗೆ ಇರುವ ಜಲ, ವಾರಿ, ಸಲಿಲ, ಉದಕ, ತೋಯ, ಘನರಸ ಮುಂತಾದ ಹಲವು ಹೆಸರುಗಳನ್ನೂ ಅವುಗಳ ಅರ್ಥವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನೂ ಈ ಮೊದಲೇ ನಾವು ಮನಗಂಡಿದ್ದೇವೆ. ನೀರಿನ ಗುಣಾತಿಶಯಗಳನ್ನು ಮೆಚ್ಚುತ್ತಾ ಈ ಹೊನಲಲ್ಲಿ ಈಜುತ್ತಾ ಮುಂದೆ ಬಂದಾಗ, ನೀರಿನ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ವಾರಸ್ಯಕರವಾದ ಸ್ತುತಿಪರವಾದ ಮಾತುಗಳ ಗಿಡ ಮರ ಬಳ್ಳಿ ಹೂಗಳುಳ್ಳ ನಡುಗಡ್ಡೆಯ ರೂಪದ ಈ ‘ಮಂತ್ರಪುಷ್ಪ ’ವನ್ನು ಸಂಧಿಸುತ್ತೇವೆ.

ನೀರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಹೊಗಳಿಕೆಯ ಹಲವಾರು ವಿಚಾರಪರ ಒಕ್ಕಣಿಕೆಗಳು ವೇದಗಳಲ್ಲಿ, ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳಲ್ಲಿ, ನಂತರ ಬಂದ ಸ್ಮೃತಿಗಳಲ್ಲಿ , ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಇವೆ. (ನೋಡಿ : ಯೋ ಅಪ್ಸು ಚಂದ್ರಮಾ ಇವ। - ಋಗ್ವೇದ 8.82.8; ಯೋ ಅಪ್ಸೌ ಅಗ್ನಿರ್‌ ಅತಿ ತಂ ಸೃಜಾಮಿ। - ಆಥರ್ವ 16.1. 7; ಆಪೋ ಜ್ಯೋತೀ ರಸೋ ಅಮೃತಂ ಬ್ರಹ್ಮಾ। - ಮಹಾನಾರಾಯಣ ಉಪ. 13.1; ಇಮಾ ಆಪ: ಸರ್ವೇೕಷಾಂ ಭುತಾನಾಂ ಮಧ್ವಾಸಾಂ ಅಪಾಂ ಸರ್ವಾಣಿ ಭೂತಾನಿ ಮಧು। - ಛಾನ್ದೋಗ್ಯ ಉಪ. 2. 5.2.; ಅಗ್ನೇರ್‌ ಆಪೋ ಅದ್ಭ್ಯ: ಪೃಥಿವೀ। - ತೈತ್ತಿರೀಯ ಉಪ. 2. 1. 1; ಆಪೋ ರಸಗುಣಾ: ಸ್ಮೃತಾ:.। - ಮನುಸ್ಮೃತಿ 1. 78; ಆಪೋ ನಾರಾ ಇತಿ ಪ್ರೋಕ್ತಾ।- ಮನು 1.10 ಇತ್ಯಾದಿ)

ಅವೆಲ್ಲದರ ಸಾರವಾಗಿ, ಸೂಚ್ಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿ, ನೀರೇ ಎಲ್ಲಕ್ಕೂ ಆಧಾರವೆಂಬ ಅದರ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಯನ್ನು ಹಿಗ್ಗಿಸಿ ಹೇಳುವ ಹಾಡಾಗಿ ಒಂದು ಮಂತ್ರಭಾಗ ಒಡಮೂಡಿದೆ.

ಕನ್ನಡ ಮ್ಯಾಟ್ರಿಮೋನಿಯಲ್ಲಿ - ಉಚಿತ ನೋಂದಣಿ !

ತಾಜಾ ಸುದ್ದಿ ತಕ್ಷಣ ಪಡೆಯಿರಿ
Enable
x
Notification Settings X
Time Settings
Done
Clear Notification X
Do you want to clear all the notifications from your inbox?
Settings X
We use cookies to ensure that we give you the best experience on our website. This includes cookies from third party social media websites and ad networks. Such third party cookies may track your use on Oneindia sites for better rendering. Our partners use cookies to ensure we show you advertising that is relevant to you. If you continue without changing your settings, we'll assume that you are happy to receive all cookies on Oneindia website. However, you can change your cookie settings at any time. Learn more