ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು : 2026ರ ಬಳಿಕ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂಪರ್‌, ತಮಿಳುನಾಡಿಗೆ ಶಾಕ್‌! ಏಕೆ ಗೊತ್ತಾ?

ದೆಹಲಿ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 22: ಉತ್ತರದ ಕೆಲವು ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕಿಂತ ವೇಗವಾಗಿದೆ. ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಡಿಲಿಮಿಟೇಶನ್ ನಂತರ, ತಮಿಳುನಾಡು, ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ, ತೆಲಂಗಾಣ ಮತ್ತು ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಲೋಕಸಭಾ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಲಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

2024 ರ ಲೋಕಸಭಾ ಚುನಾವನಯ ನಂತರದಲ್ಲೇ ಜನಗಣತಿ ಮತ್ತು ಕ್ಷೇತ್ರ ಪುನರ್‌ ವಿಂಗಡಣೆಯ ಕೆಲಸ ಆರಂಭವಾಗಲಿದೆ ಎಂದು ಈಗಾಗಲೇ ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವ ಅಮಿತ್‌ ಶಾ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನ ನಿವೃತ್ತ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಡಿಲಿಮಿಟೇಶನ್‌ ಆಯೋಗವು ಈ ಕಾರ್ಯ ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಳ್ಳಲಿದೆ. ಲೋಕಸಭೆ ಚುನಾವಣೆಯ ನಂತರ ತಕ್ಷಣವೇ ಜನಗಣತಿ ಮತ್ತು ಡಿಲಿಮಿಟೇಶನ್‌ ನಡೆಯಲಿದೆ ಎಂದು ಅಮಿತ್‌ ಶಾ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.

2026 ರ ನಂತರ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಿರುವ ಮೊದಲ ಜನಗಣತಿಯ ನಂತರ ನಡೆಸಲಿರುವ ಮೊದಲ ಡಿಲಿಮಿಟೇಶನ್ ನಿಂದಾಗಿ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಲಿದ್ದು, ಕಾರ್ನೆಗೀ ಅವರ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ತಮಿಳುನಾಡು ಪ್ರಸ್ತುತ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಪಥವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದರೆ 31 ಲೋಕಸಭಾ ಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ ಎಂಟು ಸ್ಥಾನಗಳ ಇಳಿಕೆಯಾಗಬಹುದು ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.

ಡಿಲಿಮಿಟೇಶನ್ ಎನ್ನುವುದು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸಂಸತ್ತಿನ ಮತ್ತು ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಗಡಿಗಳನ್ನು ಪುನರ್ ರೂಪಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದೆ. ಸಂಸತ್ತು ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಅಸೆಂಬ್ಲಿಗಳಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಯುತ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರತಿ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಸರಿಸುಮಾರು ಒಂದೇ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಮತದಾರರನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಇದರ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

ಉತ್ತರದ ಕೆಲವು ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕಿಂತ ವೇಗವಾಗಿದೆ. ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಡಿಲಿಮಿಟೇಶನ್ ನಂತರ, ತಮಿಳುನಾಡು, ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ, ತೆಲಂಗಾಣ ಮತ್ತು ಕೇರಳ ಕೆಲವು ಲೋಕಸಭಾ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.

ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶವು ಪ್ರಸ್ತುತ 80 ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಆದರೆ ಅದರ ಸಂಸದೀಯ ಸ್ಥಾನಗಳು ಡಿಲಿಮಿಟೇಶನ್ ನಂತರ 11 ಸ್ಥಾನಗಳಿಂದ 91 ಕ್ಕೆ ಏರುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಇನ್ನೂ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯು ಪ್ರಸ್ತುತ 39 ರಿಂದ 31 ಕ್ಕೆ ಇಳಿಯಬಹುದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೇ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ತೆಲಂಗಾಣ ಒಟ್ಟು 42 ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಅದು 34 ಕ್ಕೆ ಇಳಿಯಬಹುದು ಮತ್ತು ಕೇರಳದ ಬಲವೂ 20 ರಿಂದ 12 ಕ್ಕೆ ಇಳಿಯುವ ಮೂಲಕ ಎಂಟು ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೇ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಈಗಿನ 28ರಿಂದ 26ಕ್ಕೆ ಅಂದ್ರೆ ಎರಡು ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಲಿದೆ.

ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶವು ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯ ಹೊಂದಿರುವ ರಾಜ್ಯವಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರತಿ ಸಂಸದರಿಗೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ತಮಿಳುನಾಡು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಸಂಸದರು ಸರಾಸರಿ 3 ಮಿಲಿಯನ್ ನಿವಾಸಿಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಿದರೆ, ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ 1.8 ಮಿಲಿಯನ್‌ಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ, ಪ್ರತಿ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ನೋಂದಾಯಿತ ಮತದಾರರ ಸಂಖ್ಯೆ ಒಂದೇ ಆಗಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ವರದಿ ಹೇಳಿದೆ. 2014 ರಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕಿಂತ ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೆಚ್ಚು ಮತದಾರರು ಮತದಾನ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ವರದಿ ಹೇಳಿದೆ.

ಪ್ರಸ್ತುತ, ಲೋಕಸಭೆಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ವಿಂಗಡಣೆಯ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡಿದೆ, ಅವರ ಗರಿಷ್ಠ ಬಲ 545 ಆಗಿದೆ. 1976 ರಲ್ಲಿ, ಸರ್ಕಾರವು 2000 ದವರೆಗೆ ಡಿಲಿಮಿಟೇಶನ್ ತಡೆಹಿಡಿಯಿತು. ಆದರೆ, 2001 ರಲ್ಲಿ, 2026 ರವರೆಗೆ ತಡೆಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು. ಈಗ, 2026 ರ ನಂತರ ಮೊದಲ ದಶವಾರ್ಷಿಕ ಜನಗಣತಿಯ ನಂತರ ಡಿಲಿಮಿಟೇಶನ್ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.

ಡಿಲಿಮಿಟೇಶನ್‌ನಲ್ಲಿನ ಸ್ಥಗಿತವು ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದೆ. 2001 ರ ಜನಗಣತಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ತಮಿಳುನಾಡು 7 ಕಡಿಮೆ ಲೋಕಸಭಾ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಬೇಕಿತ್ತು ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶವು 7 ಹೆಚ್ಚು ಗಳಿಸಬೇಕಿತ್ತು ಎಂದು ರಾಜಕೀಯ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಅಲಿಸ್ಟೈರ್ ಮೆಕ್‌ಮಿಲನ್ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಮಾಡಿದ್ದರು.

ಕಾರ್ನೆಗೀ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಡಿಲಿಮಿಟೇಶನ್ ನಂತರ, ಉತ್ತರದ ನಾಲ್ಕು ರಾಜ್ಯಗಳು (ಬಿಹಾರ, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ, ರಾಜಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ) ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ 22 ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದರೆ, ನಾಲ್ಕು ದಕ್ಷಿಣ ರಾಜ್ಯಗಳು (ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶ, ಕೇರಳ, ತೆಲಂಗಾಣ ಮತ್ತು ತಮಿಳುನಾಡು) 17 ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.

English summary

2026 delimitation exercise : Here's how many Lok Sabha seats Uttar Pradesh may gain and Tamil Nadu lose after.