Fact Check: ಜಬಲ್ಪುರ ದೋಣಿ ದುರಂತ: 'ತಾಯಿ-ಮಗುವಿನ' ವೈರಲ್ ಫೋಟೋ ಹಿಂದಿನ ಅಸಲಿಯತ್ತೇನು?
ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಜಬಲ್ಪುರ ಬಳಿಯ ಬರ್ಗಿ ಡ್ಯಾಮ್ನಲ್ಲಿ ಏಪ್ರಿಲ್ 30 ರಂದು ಸಂಭವಿಸಿದ ಘೋರ ದೋಣಿ ದುರಂತ ಇಡೀ ದೇಶವನ್ನೇ ಬೆಚ್ಚಿಬೀಳಿಸಿದೆ. ಪ್ರವಾಸಿಗರಿದ್ದ ದೋಣಿಯೊಂದು ಹಠಾತ್ ಬಿರುಗಾಳಿಗೆ ಸಿಲುಕಿ ಮುಳುಗಿದ ಪರಿಣಾಮ 9 ಮಂದಿ ಜಲಸಮಾಧಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಶೋಧ ಕಾರ್ಯದ ವೇಳೆ, 4 ವರ್ಷದ ಕಂದಮ್ಮನನ್ನು ಬಿಗಿಯಾಗಿ ತಬ್ಬಿಕೊಂಡೇ ತಾಯಿಯೊಬ್ಬಳು ಪ್ರಾಣಬಿಟ್ಟಿದ್ದ ಮನಕಲಕುವ ದೃಶ್ಯ ರಕ್ಷಣಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗೂ ಕಣ್ಣೀರು ತರಿಸಿತ್ತು. ಈ ಸುದ್ದಿ ಹೊರಬೀಳುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಎಕ್ಸ್ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಮಗುವೊಂದು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡಿರುವ ಕರಳು ಹಿಂಡುವ ಫೋಟೋವೊಂದು ಭಾರಿ ವೈರಲ್ ಆಗಿದೆ.
ಇದು ಜಬಲ್ಪುರ ದುರಂತದ ದೃಶ್ಯ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಂಡು ಸಾವಿರಾರು ಮಂದಿ ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ಈ ಫೋಟೋದ ಹಿಂದಿನ ಅಸಲಿಯತ್ತೇನು? ಇದು ನಿಜಕ್ಕೂ ಬರ್ಗಿ ಡ್ಯಾಮ್ನಲ್ಲಿ ತೆಗೆದ ಫೋಟೋನಾ? ಇಲ್ಲಿದೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಫ್ಯಾಕ್ಟ್ ಚೆಕ್ ವರದಿ.

ವೈರಲ್ ಫೋಟೋದ ನಿಜಾಂಶ
ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಹರಿದಾಡುತ್ತಿರುವ ಈ ಹೃದಯವಿದ್ರಾವಕ ಫೋಟೋ ಜಬಲ್ಪುರದ ಬರ್ಗಿ ಡ್ಯಾಮ್ ದುರಂತಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದಲ್ಲ. ಹೌದು, ಈ ಕುರಿತು ಖುದ್ದು ಜಬಲ್ಪುರ ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿ ತಮ್ಮ ಅಧಿಕೃತ ಎಕ್ಸ್ ಖಾತೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟನೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ವೈರಲ್ ಆಗುತ್ತಿರುವ ಚಿತ್ರಕ್ಕೂ, ಬರ್ಗಿ ಡ್ಯಾಮ್ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕ್ರೂಸ್ ದೋಣಿ ದುರಂತಕ್ಕೂ ಯಾವುದೇ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ. ಇದೊಂದು ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆಯಿಂದ (ಎಐ) ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾದ ಫೋಟೋ ಆಗಿರಬಹುದು ಅಥವಾ ಬೇರಾವುದೋ ಘಟನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಳೆಯ ಚಿತ್ರವಾಗಿರಬಹುದು ಎಂದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ದೃಢಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇಂತಹ ಸುಳ್ಳು ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಜನರನ್ನು ದಿಕ್ಕು ತಪ್ಪಿಸಬಾರದು ಎಂದು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿಯ ಕಳವಳ
ಇಂತಹ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಹಾಗೂ ದುರಂತದ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಸುಳ್ಳು ಮಾಹಿತಿಗಳು ಮತ್ತು ನಕಲಿ ಫೋಟೋಗಳು ವೇಗವಾಗಿ ಹರಡುವುದು ಆತಂಕಕಾರಿ ವಿಷಯವಾಗಿದೆ. ದುರಂತದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಆಪ್ತರನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡು ಕಣ್ಣೀರು ಹಾಕುತ್ತಿರುವ ಸಂತ್ರಸ್ತ ಕುಟುಂಬಗಳಿಗೆ ಇಂತಹ ತಪ್ಪು ಮಾಹಿತಿಗಳು ಮತ್ತಷ್ಟು ಮಾನಸಿಕ ವೇದನೆ ನೀಡುತ್ತವೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಹಾಗೂ ಅಧಿಕೃತ ಮಾಹಿತಿ ರವಾನೆಗೂ ಇದು ಅಡ್ಡಿಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಜಬಲ್ಪುರ ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತ ತೀವ್ರ ಕಳವಳ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದೆ.
ದುರಂತದ ನೈಜ ಚಿತ್ರಣ
ಬರ್ಗಿ ಡ್ಯಾಮ್ನಲ್ಲಿ ಬಿರುಗಾಳಿಯ ಅಬ್ಬರಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿ ಎಂಪಿ ಟೂರಿಸಂಗೆ ಸೇರಿದ ದೋಣಿ ಮಗುಚಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಹೌದು. ಲೈಫ್ ಜಾಕೆಟ್ ಧರಿಸಿದ್ದರೂ ಸಹ ನೀರಿಗೆ ಬಿದ್ದ ರಭಸಕ್ಕೆ ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಮಗು ಪರಸ್ಪರ ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲೇ ಮೃತಪಟ್ಟಿದ್ದರು. ಈ ನೈಜ ಘಟನೆಯನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ ಮೂಲಕ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಅಥವಾ ಸಂಬಂಧಪಡದ ಫೋಟೋವನ್ನು ವೈರಲ್ ಮಾಡುತ್ತಿರುವುದು ನಿಜಕ್ಕೂ ವಿಪರ್ಯಾಸ.
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಜಬಲ್ಪುರದ ಬರ್ಗಿ ಡ್ಯಾಮ್ ದುರಂತದಲ್ಲಿ ತಾಯಿ-ಮಗು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಮೃತಪಟ್ಟಿರುವುದು ನಿಜವಾದರೂ, ಸದ್ಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ವೈರಲ್ ಆಗುತ್ತಿರುವ ಆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಫೋಟೋ ನಕಲಿ (AI-generated) ಅಥವಾ ಬೇರೆ ಮೂಲದ್ದಾಗಿದೆ.












Click it and Unblock the Notifications