Budget 2024: ಮೋದಿ 3.0 ಬಜೆಟ್‌ ಸಾರಾಂಶ, ಪ್ರಮುಖ ಘೋಷಣೆಗಳು

ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ 3.0 ಸರ್ಕಾರದ ಮೊದಲ ಬಜೆಟ್ ಮಂಡನೆಯಾಗಿದೆ. ವಿತ್ತ ಸಚಿವೆ ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್‌ 7ನೇ ಬಾರಿ ಬಜೆಟ್ ಮಂಡಿಸುವ ಮೂಲಕ ದಾಖಲೆ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.

ಅನೇಕ ವಲಯಗಳು ಈ ಬಾರಿ ಬಜೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಭಾರಿ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದವು. ಕೃಷಿ ವಲಯಕ್ಕೆ 1.52 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದು, ಹಲವು ಬಿಹಾರ ಮತ್ತು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಭರ್ಜರಿ ಕೊಡುಗೆ ಸಿಕ್ಕಿದೆ. ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೆ ಏನೆಲ್ಲಾ ಸಿಕ್ಕಿದೆ ನೋಡಿ.

ಬಜೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಘೋಷಣೆಗಳು

ಕೇಂದ್ರ ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವೆ ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್ ತಮ್ಮ ಬಜೆಟ್ ಭಾಷಣದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಬಡವರು, ಯುವಜನತೆ, ರೈತರು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕೆ ಒತ್ತು ನೀಡಲಾಗಿದೆ.

ಉತ್ಪಾದಕತೆ ಮತ್ತು ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕತ್ವ, ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಕೌಶಲ್ಯ, ಅಂತರ್ಗತ ಮಾನವ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯ, ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಸೇವೆಗಳು, ನಗರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ, ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆಗಳು, ಇನ್ಫ್ರಾ, ನಾವೀನ್ಯತೆ, ಆರ್ & ಡಿ, ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಯಸುಧಾರಣೆಗಳ ಮೇಲೆ ಬಜೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಒತ್ತು ನೀಡಲಾಗಿದೆ.

ಉದ್ಯೋಗದ ಮೇಲೆ ಒತ್ತು ನೀಡಲು 5 ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ್ದು. 4.1 ಕೋಟಿ ಯುವಕರ ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಕೌಶಲ್ಯದ 5 ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಎರಡು ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ಪ್ಯಾಕೇಜ್ ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಉದ್ಯೋಗ, ಕೌಶಲ, ಎಸ್‌ಎಂಇಗಳು ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ಮೇಲೆ ಒತ್ತು ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಶಿಕ್ಷಣ, ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಕೌಶಲ್ಯಕ್ಕಾಗಿ 1.48 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಮೀಸಲಿಡಲಾಗಿದೆ.

ಕೃಷಿ ವಲಯಕ್ಕೆ ಭರ್ಜರಿ ಕೊಡುಗೆ

ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿತ ವಲಯಗಳಿಗೆ 1.52 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ರೂ.ಗಳನ್ನು ಮೀಸಲಿಡಲಾಗಿದೆ. ಮುಂದಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ 1 ಕೋಟಿ ರೈತರನ್ನು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಕೃಷಿ ಮಾಡಲು ಉತ್ತೇಜನ ನೀಡುವ ಗುರಿ ಹೊಂದಲಾಗಿದೆ. ಬೇಳೆಕಾಳುಗಳು ಮತ್ತು ಎಣ್ಣೆಕಾಳುಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆಗಾಗಿ ಸರ್ಕಾರವು ಉತ್ಪಾದನೆ, ಸಂಗ್ರಹಣೆ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಯೋಜನೆ ಹೊಂದಿದೆ. ಪಿಎಂ ಗರೀಬ್ ಕಲ್ಯಾಣ್ ಅನ್ನ ಯೋಜನೆಯನ್ನು 80 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರಿಗೆ 5 ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದೇನು?

ದೇಶೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ 10 ಲಕ್ಷ ರೂ.ವರೆಗಿನ ಸಾಲಕ್ಕೆ ಸರ್ಕಾರ ಆರ್ಥಿಕ ನೆರವು ನೀಡಲಿದೆ ಎಂದು ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವೆ ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್ ಘೋಷಿಸಿದರು.

ಬಿಹಾರ ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆ

ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿರುವ ಅಮರಾವತಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ 15,000 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ನೀಡುವುದಾಗಿ ಘೋಷಣೆ. ಬಿಹಾರದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ರಸ್ತೆ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ 26,000 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ ನೀಡುವುದಾಗಿ ಘೋಷಣೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.

ಬಿಹಾರ, ಜಾರ್ಖಂಡ್, ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ, ಒಡಿಶಾ ಮತ್ತು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಸರ್ವತೋಮುಖ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ಪೂರ್ವೋದಯ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸಚಿವೆ ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

100 ಕೋಟಿ ರೂ.ವರೆಗಿನ ಗ್ಯಾರಂಟಿಯೊಂದಿಗೆ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಗ್ಯಾರಂಟಿ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಎಂಎಸ್‌ಎಂಇ ಗಾಗಿ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಸಾಲವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಯುವಜನತೆಗೆ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದೇನು?

ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವ ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್ ಅವರು ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ದೇಶದಾದ್ಯಂತ 500 ಉನ್ನತ ಕಂಪನಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕೋಟಿ ಯುವಕರಿಗೆ ಇಂಟರ್ನ್‌ಶಿಪ್ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಅವಕಾಶವು ತಿಂಗಳಿಗೆ ರೂ 5000 ಇಂಟರ್ನ್‌ಶಿಪ್ ಭತ್ಯೆ ಜೊತೆಗೆ ರೂ 6000 ಒಂದು ಬಾರಿ ಸಹಾಯದೊಂದಿಗೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕಾರಿಡಾರ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 12 ಕೈಗಾರಿಕಾ ಪಾರ್ಕ್‌ಗಳನ್ನು ಮಂಜೂರು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.

ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನರಿಗಾಗಿ ಯೋಜನೆ

63,000 ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ 5 ಕೋಟಿ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನರಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ 2024 ರ ಬಜೆಟ್
ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್ ಅವರು ತಮ್ಮ ಬಜೆಟ್ ಭಾಷಣದಲ್ಲಿ ಬುಡಕಟ್ಟು ಸಮುದಾಯಗಳ ಸಾಮಾಜಿಕ-ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಗುವ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಜಂಜಾಟಿಯ ಉನ್ನತ್ ಗ್ರಾಮ ಅಭಿಯಾನದ ಕುರಿತಾಗಿದೆ.

ಬುಡಕಟ್ಟು ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಕೇಂದ್ರವು ವರ್ಷದೊಳಗೆ ಘೋಷಿಸಿದ ಎರಡನೇ ಹೊಸ ಯೋಜನೆ ಇದಾಗಿದೆ. ಕಳೆದ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ದುರ್ಬಲ ಬುಡಕಟ್ಟು ಗುಂಪುಗಳ ಸಾಮಾಜಿಕ-ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಕೇಂದ್ರವು ಒಟ್ಟು ರೂ.24,104 ಕೋಟಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಜನಜಾತಿ ಆದಿವಾಸಿ ನ್ಯಾಯ ಮಹಾ ಅಭಿಯಾನವನ್ನು (PM JANMAN) ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತ್ತು.

1 ಕೋಟಿ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಮನೆ

1 ಕೋಟಿ ನಗರ ಬಡ, ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ಕುಟುಂಬಗಳ ನಗರ ವಸತಿ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಬೇಕು
ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಆವಾಸ್ ಯೋಜನೆ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, 1 ಕೋಟಿ ನಗರ ಬಡ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ಕುಟುಂಬಗಳ ನಗರ ವಸತಿ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು 10 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ಹೂಡಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಪರಿಹರಿಸಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಸೀತಾರಾಮನ್ ಘೋಷಿಸಿದರು.

ಹೊಸ ತೆರಿಗೆ ಆಡಳಿತ ಸ್ಲ್ಯಾಬ್‌ಗಳು

ಹೊಸ ತೆರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಬಳ ಪಡೆಯುವ ನೌಕರರು 17,500 ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಉಳಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ನಿರ್ಮಲಾ ಸೀತಾರಾಮನ್ ಬಜೆಟ್ ಭಾಷಣದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

ಹೊಸ ತೆರಿಗೆ ಪದ್ಧತಿ:

• 0-3 ಲಕ್ಷ - ಶೂನ್ಯ

• 3-7 - 5%

• 7-10 - 10%

• 10-12 -15%

• 12-15 - 20%

• 15 - 30% ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು

ಸ್ಟ್ಯಾಂಡರ್ಡ್ ತೆರಿಗೆ ಕಡಿತವನ್ನು 50,000 ರಿಂದ 75,000 ಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ

ಚಿನ್ನ., ಬೆಳ್ಳಿ ಮೇಲಿನ ಕಸ್ಟಮ್ಸ್ ಸುಂಕ ಇಳಿಕೆ

ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು ಬೆಳ್ಳಿಯ ಮೇಲಿನ ಮೂಲ ಕಸ್ಟಮ್ಸ್ ಸುಂಕವನ್ನು ಶೇಕಡಾ 6 ಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಪ್ಲಾಟಿನಂ ಅನ್ನು ಶೇಕಡಾ 6.4 ಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಲು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದರು. ಫೆರೋನಿಕಲ್, ಬ್ಲಿಸ್ಟರ್ ತಾಮ್ರದ ಮೇಲಿನ ಮೂಲ ಕಸ್ಟಮ್ಸ್ ಸುಂಕವನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಬಜೆಟ್ ವೆಚ್ಚ

• 2024-2025ರ ಒಟ್ಟು ವೆಚ್ಚ 48,20,512 ಕೋಟಿ ರೂ.

• 2023-2024ರ ಪರಿಷ್ಕೃತ ಅಂದಾಜಿಗಿಂತ 16.9% ಹೆಚ್ಚಳವನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಒಟ್ಟು ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚವು 11,11,111 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿ.

• ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚವು ರೂ 15,01,889 ಕೋಟಿ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದು ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ 18.2% ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.

ಆದಾಯ ಮತ್ತು ಸಾಲ

• ಕಂದಾಯ ಸ್ವೀಕೃತಿಗಳು 31,29,200 ಕೋಟಿ ರೂ.

• ಕೇಂದ್ರಕ್ಕೆ ನಿವ್ವಳ ತೆರಿಗೆ ಆದಾಯ 25,83,499 ಕೋಟಿ ರೂ.

• ತೆರಿಗೆಯೇತರ ಆದಾಯ 5,45,701 ಕೋಟಿ ರೂ.

• ಒಟ್ಟು ಬಂಡವಾಳ ರಸೀದಿಗಳು (ಸಾಲೇತರ ರಸೀದಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಲದ ಸ್ವೀಕೃತಿಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ) 15,50,915 ಕೋಟಿ ರೂ.

ಯಾವ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಹಂಚಿಕೆ

• MGNREGS: 60,000 ಕೋಟಿ ರೂ

• ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ಆವಾಸ್ ಯೋಜನೆ (ನಗರ): 30,171 ಕೋಟಿ ರೂ

• ಜಲ ಜೀವನ್ ಮಿಷನ್: 70,000 ಕೋಟಿ ರೂ

• ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಗ್ರಾಮ ಸಡಕ್ ಯೋಜನೆ: 19,000 ಕೋಟಿ ರೂ

ಪ್ರಮುಖ ವೆಚ್ಚದ ಪ್ರದೇಶಗಳು:

• ರಕ್ಷಣಾ ವೆಚ್ಚ 4,54,773 ಕೋಟಿ ರೂ.

• ಬಡ್ಡಿ ಪಾವತಿ 11,62,940 ಕೋಟಿ ರೂ.

• ಸಬ್ಸಿಡಿಗಳ (ಆಹಾರ, ರಸಗೊಬ್ಬರ ಮತ್ತು ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ) ವೆಚ್ಚವು 3,81,175 ಕೋಟಿ ರೂ.

ಆರೋಗ್ಯ, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಕ್ಷೇತ್ರ

• ಆರೋಗ್ಯ: 89,287 ಕೋಟಿ ರೂ

• ಶಿಕ್ಷಣ: 1,25,638 ಕೋಟಿ ರೂ

• ಗ್ರಾಮೀಣಾಭಿವೃದ್ಧಿ: 2,65,808 ಕೋಟಿ ರೂ.

English summary

Discover the key highlights and changes in the Central Budget 2024 including income tax slabs and various taxes announced by FM Nirmala Sitharaman.