Fact check: ರಷ್ಯಾ ವಿರುದ್ಧ ಮಾಸ್ಕೋದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆ

ಉಕ್ರೇನ್ ಮೇಲೆ ರಷ್ಯಾ ದಾಳಿ ಖಂಡಿಸಿ ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ರಷ್ಯಾದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಪುಟಿನ್ ವಿರುದ್ಧ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಘೋಷಣೆಗಳನ್ನು ಕೂಗಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಉಕ್ರೇನ್ ವಿರುದ್ಧ ಯುದ್ಧ ಸಾರಿದ ರಷ್ಯಾ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಇದುವರೆಗೆ ಸಾವಿರಾರು ಜನರನ್ನು ಬಂಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ವೇಳೆಯೇ ಉಕ್ರೇನ್ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿ ಖಂಡಿಸಿ ಮಾಸ್ಕೋದಲ್ಲಿ ರಷ್ಯಾ ವಿರೋಧಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುವುದರೊಂದಿಗೆ ಬೃಹತ್ ಪ್ರದರ್ಶನದ ವೀಡಿಯೊ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಹರಿದಾಡುತ್ತಿದೆ.

ಆದರೆ ಇಂಡಿಯಾ ಟುಡೇ ಆಂಟಿ ಫೇಕ್ ನ್ಯೂಸ್ ವಾರ್ ರೂಮ್ (ಎಎಫ್‌ಡಬ್ಲ್ಯೂಎ) ವೀಡಿಯೋ ಜೊತೆಗಿನ ಹಕ್ಕು ತಪ್ಪುದಾರಿಗೆಳೆಯುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಕಂಡುಹಿಡಿದಿದೆ. ಈ ವೀಡಿಯೊ ಕನಿಷ್ಠ ಜನವರಿ 2021 ರಿಂದ ಇಂಟರ್ನೆಟ್‌ನಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ಕಂಡು ಹಿಡಿಯಲಾಗಿದೆ.

AFWA ತನಿಖೆ

ರಷ್ಯಾದ ಹಲವಾರು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಬಳಕೆದಾರರು ವೀಡಿಯೊ ಹಳೆಯದು ಮತ್ತು ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸೂಚಿಸಿದೆ. ರಷ್ಯಾದ ಸರ್ಚ್ ಇಂಜಿನ್ Yandex ನಲ್ಲಿ ವೀಡಿಯೊದ ಕೀಫ್ರೇಮ್‌ಗಳ ಹುಡುಕಾಟದ ಮೂಲಕ ಅದೇ ವಿಡಿಯೊವನ್ನು ( https://www.youtube.com/watch?app=desktop&v=c1Gg3law1fE ) ಜನವರಿ 23, 2021 ರಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿರುವುದು ಗಮನಕ್ಕೆ ಬಂದಿದೆ. ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಪೋಸ್ಟ್‌ಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ವೀಡಿಯೊ ಮಾಸ್ಕೋದಲ್ಲಿ ತೆಗೆಯಲಾಗಿದೆ. ರಷ್ಯಾದ ನಾಯಕ ಮತ್ತು ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ವಿರೋಧಿ ಕಾರ್ಯಕರ್ತ ಅಲೆಕ್ಸಿ ನವಲ್ನಿ ಅವರ ಬಂಧನದ ವಿರುದ್ಧದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ವಿಡಿಯೋ ಇದಾಗಿದೆ. ಪರಿಶೀಲಿಸಿದ ಟ್ವಿಟರ್‌ನಲ್ಲಿ 2021ರ ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ ಅದೇ ವಾರದಲ್ಲಿ ಇದೇ ಹೇಳಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ವೀಡಿಯೊವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.

ಇದರ ಆಧಾರದ ಮೇಳೆ ಅಲೆಕ್ಸಿ ನವಲ್ನಿ ಅವರ ಬಂಧನ ಮತ್ತು ನಂತರದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳ ಸುತ್ತ ಜನವರಿ 2021 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ರಷ್ಯಾದಿಂದ ಮಾಧ್ಯಮ ವರದಿಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಲಾಗಿದೆ. ಜನವರಿ 23, 2021 ರಂದು ಪ್ರಕಟವಾದ ಬಿಬಿಸಿ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ನವಲ್ನಿಯ ಬಂಧನವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿ ರಷ್ಯಾದಾದ್ಯಂತ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಿಳಿದಿದ್ದ ಸಾವಿರಾರು ಜನರನ್ನು ಬಂಧಿಸಲಾಯಿತು.

ಜನವರಿ 17, 2021 ರಂದು ಜರ್ಮನಿಯ ಬರ್ಲಿನ್‌ನಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ನಂತರ ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಂದಿಳಿದ ಕೂಡಲೇ ನವಲ್ನಿಯನ್ನು ಮಾಸ್ಕೋದ ಶೆರೆಮೆಟಿಯೆವೊ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಪೊಲೀಸರು ಬಂಧಿಸಿದರು. ದಿ ಗಾರ್ಡಿಯನ್‌ನಲ್ಲಿನ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಪುಟಿನ್ ಅವರ ಆಂತರಿಕ ವಲಯದಲ್ಲಿನ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ಬಗ್ಗೆ ನವಲ್ನಿ ಅವರ ತನಿಖೆಗಳು ರಷ್ಯಾದ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಜನರನ್ನು ಕೆರಳಿಸಿತು. ನವಲ್ನಿ ಬಂಧನದ ನಂತರ ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ವಾರಗಳ ಕಾಲ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ನಡೆದವು. ಜನವರಿ 2021 ರಲ್ಲಿ ನವಲ್ನಿಯ ಬಂಧನವನ್ನು ಪ್ರತಿಭಟಿಸುವ ಜನರ ಹಲವಾರು ಇತರ ವೀಡಿಯೊಗಳನ್ನು ಸಹ ಕಂಡುಬಂದಿವೆ.

ವೈರಲ್ ವಿಡಿಯೊಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದ ಬಿಬಿಸಿ ಪತ್ರಕರ್ತ ಶಯಾನ್ ಸರ್ದಾರಿಜಾದೆ ಅವರು ಟ್ವೀಟ್ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ, ಈ ವೀಡಿಯೊ ಜನವರಿ 2021 ರ ನವಲ್ನಿ ಬಂಧನದ ವಿರುದ್ಧದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಿಂದ ಬಂದಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಜೊತೆಗೆ ಈ ವಿಡಿಯೋವನ್ನು ಜಿಯೋಲೊಕೇಟ್ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ

ವೈರಲ್ ವೀಡಿಯೊದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಮಾಸ್ಕೋದ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ನೀಲಿ ಬಸ್ ಅನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು. ಜೊತೆಗೆ ವೀಡಿಯೊದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಕೆಲವು ಕಟ್ಟಡಗಳ ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಶಾಟ್‌ಗಳನ್ನು ಕ್ರಾಪ್ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. Google ನಲ್ಲಿ ಮಾಸ್ಕೋದ Tverskaya ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನ ಬೀದಿ ವೀಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಫೋಟೋ ಹುಡಿಕಿದಾಗ ವೈರಲ್ ವೀಡಿಯೊದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಕಟ್ಟಡಗಳು ಮತ್ತು ಬೀದಿಗಳನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.

Google ನಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಮಾಸ್ಕೋ ಬೀದಿಯ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ನೋಡಬಹುದು. ವೈರಲ್ ವೀಡಿಯೊದಿಂದ ಸ್ಕ್ರೀನ್‌ಶಾಟ್‌ಗಳ ನಡುವಿನ ಹೋಲಿಕೆ ಮತ್ತು ಟ್ವೆರ್ಸ್ಕಯಾ ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ನ ಗೂಗಲ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ವ್ಯೂ ಅನ್ನು ಕೆಳಗೆ ನೋಡಬಹುದು.

ವಿಡಿಯೋ ಜನವರಿ 2021 ರ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯದ್ದಾಗಿದೆಯೇ ಎಂದು ಖಚಿತಪಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಲಭ್ಯವಿರುವ ವಿವರಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಮಾಸ್ಕೋದಿಂದ ಬಂದ ವೀಡಿಯೊವು ಉಕ್ರೇನ್ ಮೇಲೆ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ರಷ್ಯಾದ ಆಕ್ರಮಣದ ವಿರುದ್ಧದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿಯಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸಬಹುದು.

English summary

Russian President Vladimir Putin’s invasion of Ukraine has spawned anti-war protests across the world, including in Russia. According to reports, thousands have been detained in Russia so far for protesting against the war.